|
Þrælsótti alþjóðasamfélagsins 14.1.2002 Nú hafa Bandaríkjamenn náð flestum þeim markmiðum sem þeir (eftir mikið japl, jaml og fuður og nýjar áherslur) á endanum settu sér með stríðsaðgerðunum í Afganistan. Talibanastjórnin hefur verið hrakin frá völdum, "hreiður hryðjuverkamanna" hefur verið upprætt í landinu, og þó að bin Laden hafi ekki enn verið handsamaður þá hafa nánir samstarfsmenn hans verið teknir höndum og samtök hans vængstýfð, í bili a.m.k. Til þess að ná þessum markmiðum sínum hafa Bandaríkjamenn látið sprengjum rigna yfir eitt fátækasta og stríðshrjáðasta land í heimi og drepið um 4000 saklausa borgara, ríflega þann fjölda sem féll í hryðjuverkaárásinni á Bandaríkin þann 11. september.Samkvæmt alþjóðlegum samningum sem Bandaríkin eru aðili að, á að miða hverja hernaðaðgerð við að hlífa óbreyttum borgurum. Þetta hafa Bandaríkjamenn og Bretar þráfaldlega hundsað og hlíft skinni eigin hermanna á kostnað óbreyttra Afgana. Þannig hafa þeir brotið alþjóðasamninga með fullum stuðningi alþjóðasamfélagsins. Hefndarþorsti Bandaríkjamanna hefur rekið þá áfram, aðgerða var þörf og hörðu skyldi mæta með hörðu, illt út rekið með illu. Líf fjögurþúsund óbreyttra borgara, algert hrun Talibana og Al Kaída virðist hins vegar ekki hafa slökkt hefndarþorsta stríðsins. Sem sigruvegarar stríðsins í Afganistan, hafa þeir nú brotið Genfarsáttmála um meðferð á stríðsföngum. Bush Bandaríkjaforseti hefur lýst yfir stríði á hendur hryðjuverkum og fyrsta aðgerðin í því stríði beindist gegn Talibönum og Al Kaída. Það skýtur því skökku við þegar stjórnvöld vestra neita að skilgreina þá hryðjuverkamenn sem Bandaríkjaher hefur tekið höndum sem stríðsfanga. Fangar óvinahersins, handsamaðir í stríði hljóta jú að teljast stríðsfangar. Það hentar Bandaríkjamönnum hins vegar ekki, hefndarþorsti þeirra er slíkur að alþjóðasamningar um mannúðlega meðferð á föngum bindur hendur þeirra. Þess vegna skirrast þeir við að kalla fangana tekna í stríðinu stríðsfanga. Þess í stað gera þeir allt sem í þeirra valdi stendur til að niðurlægja fangana sem þeir fluttu á dögunum til flotastöðvar sinnar á Kúbu. Fangarnir mega kannski teljast heppnir að vera þó ekki í hópi þeirra félaga sinna sem myrtir voru í svokallaðri fangauppreisn, margir hverjir með hendur bundnar fyrir aftan bak, af liðsmönnum Norðurbandalagsins og herflugvélum Breta og Bandaríkjamanna. Hlutskipti þeirra er hins vegar lítt öfundsvert. Bandaríkjamenn byrjuðu á því að svívirða trú þeirra með því að raka af þeim skeggið; nokkuð sem þeir hafa líklega lært af nasistum sem voru duglegir við að raka skeggið af gyðingum í háðungarskyni. Síðan voru Talibanarnir og Al Kaídaliðarnir hlekkjaðir við sæti sín á höndum og fótum í 20 tíma flugi undir ströngu eftirliti hermanna. Og til að tryggja að hinir niðurlægðu, niðurnjörvuðu arabar og Afganar væru bandarísku hermönnunum ekki til neinna vandræða, voru þeir dópaðir niður. Þeim var síðan flogið til Kúbu þar sem herdómstóll mun dæma þá, í stað þess að dæma þá bandarískri grundu, gagngert til að svipta þá því réttaröryggi sem allir fangar eiga þó skilyrðislausan rétt á. Undarlegt verður að teljast að herdómstóll skuli dæma í máli þeirra, þar sem Bandaríkjamenn fullyrða að hér sé ekki um stríðsfanga að ræða. Skýringin á þessari ómanneskjulegu meðferð er hins vegar einföld, líkt og Donald Rumsfeld, átrúnaðargoð Morgunblaðsins, hefur líst. Hér eru á ferð "úrhrök mannkynsins", menn sem eiga ekki skilið mannúðlega meðferð. Enn á ný verður manni hugsað til nasistanna og orðræðu þeirra. Rumsfeld lofaði því þó að fangarnir myndu hljóta meðferð sem myndi allt að því uppfylla skilyrði Genfarsáttmálans. Allt að því! Hér eru nefnilega ekki menn á ferð og því þurfa þeir ekki mannúðlega meðferð. Meðferð sigurvegara á sigruðum andstæðingum sínum er eitt af því sem segir til um siðferðisstig þjóða. Ljóst er að siðferðisstig Bandaríkjamanna er ansi lágt um þessar mundir. Þeir njóta þess að niðurlægja fanga sína og neita þeim um þau réttindi sem þeir eiga skýlausan rétt á samkvæmt alþjóðlegum samningum og öllum mannúðarsjónarmiðum. Bandaríkjamenn hafa svínbeygt Talibana og engin þörf er á því að níðast á stríðsföngum þeirra. Þvert á móti, ættu Bandaríkjamenn að nýta tækifærið til að sýna siðferðisþroska sinn, ekki að láta hefndarþorstan einan ráða. Það er hins vegar athyglisvert að alþjóðasamfélagið horfir þegjandi upp á aðfarirnar. Rauði krossinn og Amnesty International mótmæla illri meðferð Bandaríkjamanna, en ríkisstjórnir heimsins segja ekki múkk. Það er engu líkara en að það alþjóðlega samstarf sem svo hefur verið mært í aðgerðunum gegn hryðjuverkum, byggist ekki á samstarfi heldur þrælsótta. Bandaríkjamenn fara sínu fram, segja brúnaþungir "annað hvort ertu með okkur eða á móti" og vestrænir ráðamenn lyppast niður fyrir hinum sterka. Ekkert annað ríki kæmist upp með álíka meðferð á varnarlausum föngum – nema kannski pótintátar Bandaríkjanna, Ísraelar, sem kúga Palestínumenn á svívirðilegan hátt í skjóli risans í vestri.
kóp
|
