|
| |
Hriktir í stoðum NATO
11.2.2003
Í annað sinn á fáeinum árum hafa risið hatrammar deilur innan NATO og að þessu sinni ríkir þar hreint upplausnarástand. Á meðan á loftárásunum á Júgóslavíu stóð vorið 1999 spunnust harðar deilur milli manna á vettvangi NATO en þær snerust einkanlega um val á skotmörkum. Nú er hins vegar deilt um grundvallaratriði; það er deilt um hvort hefja eigi eitt árásarstríðið enn.
Að vissu marki er málatilbúnaður Bandaríkjamanna og Tyrkja svo fáránlegur að venjulegt fólk þarf stöðugt að hafa það í huga hvers konar mannvitsbrekkur mynda ríkisstjórnina í Hvíta húsinu til að trúa því að þetta sé að gerast. Það er sem sagt gerð krafa um það að NATO verji Tyrkland vegna innrásar Bandaríkjanna og Bretlands á Írak. Þessi einkennilega röksemdafærsla vekur spurningar um það fyrir hverjum Tyrkir þurfi vernd. Nema náttúrulega í hugum Davíðs Oddssonar og Halldórs Ásgrímssonar sem aldrei slíku vant styðja stefnu og kröfur Bandaríkjastjórnar af heilum hug.
Kjarni málsins er hins vegar allt annar og næstum því jafn einfaldur og fylgispekt íslensku mið- og hægriflokkanna við heimsvaldastefnu Bandaríkjanna. Innan NATO ríkir upplausnarástand vegna þess að sum aðildarríkjanna gripu til þess að beita þeim litla vísi að lýðræðislegum varnagla gagnvart stríðsæði, sem innbyggður er í hernaðarbandalagið. Ríkisstjórnir Frakklands, Þýskalands og Belgíu vilja ekki að NATO taki þátt í yfirvofandi árásarstríði á Írak og láta Bandaríkjaforseta ekki segja sér fyrir verkum í þetta sinn.
Viðbrögð Bandaríkjastjórnar eru svo sterklík viðbrögðum Davíðs Oddssonar við andstöðu VG við stríðsrekstrinum í Afghanistan að það mætti halda að aðdáendur hernaðaraðgerða hafi þróað með sér samræmt göngulag. Davíð sagði afstöðu þingmanna VG “ganga gegn stefnu hins siðaða heims” á sínum tíma. Þeir Rumsfeld og Bush tala um að barátta fyrrnefndra Evrópuríkja fyrir friðsamlegum lausnum sé ósæmileg og óverjandi. Hið mikla og merka Norður-Atlantshafsbandalag þolir ekki jafn eðlilegan hlut og sjálfstæða utanríkisstefnu aðildarríkjanna – áframhaldandi líf þess krefst algerrar undirgefni við öflugasta herveldið í hópnum.
Það hriktir í stoðum NATO vegna þess að þar er ekki samstaða um að hefja undirbúning fyrir árásarstríð gegn ríki í Asíu. Sú staðreynd segir meira en mörg orð um fyrirbæri sem margir vilja enn trúa að sé í rauninni varnarbandalag.
sh
|
|
| |