|
Vandinn að vera bulla 19.2.2003 Hvenær varð ég hræddastur á ævinni? Kannski þegar ég hélt að helvítis hundurinn ætlaði að bíta mig og Atla vin minn? Kannski þegar við vorum að stríða fulla kallinum á Melavellinum og hann tók staf og sagðist ætla að berja okkur? Kannski þegar strákurinn sem ég átti að passa á leikjanámskeiðinu skallaði vegginn og sló Norðurlandametið í blóðnösum?Það var haustið 1991, eftir eitthvert skólaballið, að við gengum þrír saman úr Ármúlanum vestur í bæ. Leigubíll kom ekki til greina, fátækleg sumarhýra sextán ára gríslinga leyfði ekki slíkan munað. Þar að auki veitti einum í hópnum ekkert af því að láta renna aðeins af sér. Við gengum í gegnum Þingholtin og þá sjaldan sem einhver sást á ferli ákvað fulli maðurinn í hópnum að vera með háreysti. Það þykir sextán ára strákum sniðugt eftir fjóra bjóra. Við húsasund á Njálsgötunni gengum við fram á 5-6 manna hóp af víðfrægum bullum. Og að sjálfsögðu fór sá fulli að hrópa. Bullurnar virtust í nokkuð góðu skapi. Líklega verið að fagna því að einhver úr hópnum væri kominn af Hrauninu. Að sjálfsögðu stoppuðu þeir okkur og hið klassíska ritúal hófst: "Ert þú með kjaft? Ertu orðinn leiður á að lifa félagi?" Spurningar sem eiga það sameiginlegt að öll svör eru röng svör og leiða aðeins að einni niðurstöðu. Hafi ég vonast til að bullurnar myndu láta stutta yfirheyrslu nægja og sleppa svo kjaftaskúmnum, sem orðinn var fölur af hræðslu, með áminningu, dvínuðu þær vonir allverulega þegar einn úr hópnum tók upp hnúajárn með göddum og byrjaði að gera teygjuæfingar á gangstéttinni. Nú voru góð ráð dýr. Frekar en að sjá Kidda bekkjarbróður laminn í hakkeböff á miðri Njálsgötunni á fimmtudagskvöldi, engum til gagns og fáum til ánægju, brá ég mér í hlutverk sáttasemjarans. Nálgun mín í málinu var eitthvað á þessa leið: "Hey, vá! Enn flott hnúajárn! Hvar kaupir maður svona? — Nújá, stalstu því... Hmmm, heyriði — varðandi hann Kidda hérna, þá er hann fullur og vitlaus. Jújú, ég geri mér fulla grein fyrir að hann átti að halda sér saman og auðvitað hafið þið fullan rétt á að lemja hann í plokkfisk, en væri nokkur leið að fá ykkur til að sleppa því? Ha?" Og merkilegt nokk virtist málflutningurinn virka. Bullurnar voru greinilega spenntari fyrir að leita að opinni knæpu en berja börn til óbóta. Eftir nokkurra mínútna málaleitanir (sem virtust þó taka heila eilífð) kvöddu þeir með virktum og fóru sína leið. Eftir stóðum við þremenningarnir eins og lamaðir og vorum ekki einu sinni farnir að huga að brottför þegar einn úr bulluhópnum sneri við, skokkaði í átt til okkar og tók glæsilegt karatespark beint í andlitið á hávaðabelgnum. Því næst rétti hann mér höndina og sagði: "Heyrðu vinur. Þetta var ekkert persónulegt, en þú skilur að það var ekki hægt að sleppa manninum alveg eftir svona dónaskap. Blessaður og góða nótt." Svo var hann rokinn á Keisarann. Það er ekki auðvelt að vera bulla. Bullur þurfa nefnilega stöðugt að standa vörð um orðstír sinn og gæta þess að þær tapi ekki trúverðugleika sínum, jafnvel þótt það þýði að gefa sér tíma til að sparka í fullan strákkjána í Þingholtunum í stað þess að drekka bjór inni í hlýjunni á Keisaranum. Þetta er erfitt líf. Án þess að gera sér grein fyrir því, sýndu Njálsgötubullurnar ótrúlegan skilning á eðli og innviðum alþjóðastjórnmála eins og við heyrum af í fréttum á degi hverjum. Alþjóðastjórnmál snúast jú um trúverðugleika, að standa vörð um orðstír sinn og að tryggja að samstaðan rofni ekki. Kvöld eftir kvöld má sjá og heyra fréttaskýringar um Íraksmálið, þar sem utanríkisráðherrar, stjórnmálafræðingar og fréttafólk útskýrir í löngu máli hver séu aðalatriðin — hvað skipti mestu máli. Og það sem skiptir mestu máli er ekki líf fólksins sem við búum okkur undir að sprengja í tætlur. Það er ekki afkoma þeirra sextán milljóna Íraka sem núna eru komnir upp á matargjafir stjórnvalda og sem munu svelta ef til stríðs kemur. Það er ekki velferð þess fólks sem mun veikjast af farsóttum þegar Bandaríkjamenn munu byrja stríðið á að sprengja upp vatnshreinsistöðvar og raforkuver — eins og þeir gerðu 1991. Nei, það sem skiptir máli er að ímyndin bíði ekki hnekki. Að orðstír bullanna skaðist ekki á nokkurn hátt. Þess vegna er það "grafalvarlegt mál" þegar deilur milli einstakra aðildarþjóða NATO "grafa undan trúverðugleika bandalagsins". Hvernig getur líka hernaðarbandalag verið trúverðugt þegar það stillir sig um að fara í stríð sem býðst? Slík tilhugsun er jafnfráleit og bulluhópur sem leyfir fullum strákpjökkum að garga og góla án þess að dangla aðeins í þá á leiðinni á barinn. Það er ekkert grín að vera bulla með sjálfsvirðingu.
sp
|
